İmar Kanunu mevzuatında kanun, uygulama yönetmeliği, yerel plan ve plan notu farklı düzeylerdir. Resmî metinle işlem tarihindeki uygulanabilir düzenleme eşleştirilmelidir.
Doğru belgeyi bulma
Kaynaklar bölümündeki Mevzuat Bilgi Sistemi bağlantısı 3194 sayılı Kanunun işlenmiş metnine götürür. Bir belediyenin açıklaması veya eski PDF’si kanunun bütün güncel değişikliklerini göstermeyebilir. Kabul, Resmî Gazete, değişiklik ve yürürlük notları kontrol edilir. Kanun metnini okurken taşınmazın özel koruma veya planlama rejimi de kaydedilir.
Hangi işlem için hangi madde?
Plan kararında m.8; parselasyon işleminde m.18; yapı ruhsatında m.21; kullanma izninde m.30; durdurma ve yıkımda m.32; para cezasında m.42 başlangıçtır. Dayanak maddenin adı kadar ilgili fıkra ve hesaplama unsurları önemlidir. Para cezasının artırma sebebiyle tespit tutanağı arasında uyum aranır.
Güncel hukuk ve geçmiş yapının ayrımı
Yapının yapılma, ruhsat, tespit, karar ve tebliğ tarihleri farklı değerlendirmelere sahiptir. Sonraki plan değişikliği eski aykırılığı veya yaptırımı her durumda kendiliğinden kaldırmaz. Güncel mevzuat ve özel geçiş hükümleriyle dosyanın dönemi birlikte incelenir. İnternetteki örnek hesap ilgili yılın birim ve artırma düzenini doğrulamadan kullanılmamalıdır.
Dosyada tarih sütunları
| Tarih | İnceleme amacı |
|---|---|
| Yapım ve ruhsat | Uygulanabilir teknik rejim |
| Tespit | Aykırılığın somut durumu |
| Encümen kararı | Yaptırım ve yetki |
| Tebliğ | Başvuru / dava takvimi |
Dosya uygulaması ve belge kontrolü
Yıl değerini doğru seçin
İdare 2026 tespitinde önceki yılın hesabını kullanmışsa hangi birim ve artırma düzeninin geçerli olduğu kontrol edilir. Somut değer doğrulanmadan sayfada genel bir para cezası rakamı verilemez. Yapının sınıfı ve aykırılıktan etkilenen alan teknik belgelerle belirlenir. Hesap formunun yeni tarihli olması bütün girdilerin doğru olduğunu göstermez. Kanun, yıllık güncelleme ve tespit süreci birlikte okunur. Karar ile tutanakta farklı yapı veya sorumlu kişi görünüyorsa bu uyumsuzluk ayrıca açıklanır; salt matematik kontrolü hukuki sorumluluk incelemesini yerine geçmez.
- Tespit yılı
- Birim değer dayanağı
- Yapı sınıfı
- Alan ölçümü
- Sorumlu kişi
Bu konuda sık sorulan sorular
Plan notu kanunun yerine geçer mi?+
Alt düzenleme ve plan notu kanuni çerçeveyle birlikte uygulanır; üst norma aykırılık ayrıca denetlenir.
Eski yapı için sadece bugünkü yönetmelik mi?+
Yapı ve işlem tarihleriyle geçiş rejimi birlikte değerlendirilir.
Kaynaklar
Kanun metni, ilgili madde ve somut olay birlikte değerlendirilmelidir. Değişiklik ve yürürlük bilgileri için resmî metinleri kontrol ediniz.
Bu konuyla bağlantılı rehberler
Bu rehber genel bilgilendirme amacı taşır. Somut olayın belgeleri, süreleri ve uygulanacak özel hükümler incelenmeden kesin hukuki sonuç çıkarılamaz.