6183 sayılı Kanun’un 35. maddesi neyi düzenler?
Limited şirket ortakları, şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen ya da tahsil edilemeyeceği anlaşılan kamu alacaklarından sermaye payları oranında sorumlulukla karşılaşabilir. Borcun varlığı tek başına bütün ortaklara aynı tutarda takip yapılmasını açıklamaz. Hangi şirket borcunun, hangi sıfat ve pay oranı üzerinden kişiye yöneltildiği ödeme emrinde ve takip dosyasında belirlenmelidir. Borcun aslı ile gecikme kalemleri ayrı hesaplanır.
Şirketten tahsil şartını somut belgelerle inceleyin
Şirketin faaliyetini bırakması, sicilden silinmesi veya adresinde bulunmaması her olayda aynı hukuki sonucu doğurmaz. Şirket hakkında yapılan takip, malvarlığı araştırması ve tahsilat işlemleri istenir. Tahsil edilememe veya edilemeyeceğinin anlaşılması koşulu dosyanın delilleriyle değerlendirilir. Sorumluluğa başvurulmasının gerekçesi sadece ödeme emrindeki bir sonuç cümlesine indirgenmemelidir. Hangi araştırmanın yapıldığı ve borcun ne kadarının kaldığı gösterilmelidir.
Hisse devri eski dönemi kendiliğinden kapatmaz
Payını devreden kişi bakımından devir tarihi, borcun doğduğu dönem ve vadesi önemlidir. Kanunun devir öncesi kamu alacaklarına ve farklı zamanlardaki pay sahiplerine ilişkin hükümleri ayrıca incelenir. Şirket sözleşmesinde borçları devralanın ödeyeceğinin yazılması, bu iç anlaşmanın idare karşısında bütün sorumluluğu sona erdirdiği anlamına gelmez. Noter sözleşmesi, ortaklar kararı ve ticaret sicili kayıtları aynı kronolojiye yerleştirilir.
Hem ortak hem müdürseniz iki ayrı dayanak olabilir
Kanuni temsilci sorumluluğu ile ortak sorumluluğu aynı hukuki rejim değildir. Pay sahibi olarak takipte sermaye payı, temsilci olarak takipte yetki, görev ve ilgili kanuni koşullar değerlendirilir. Aynı kişinin iki sıfatı da bulunuyorsa ödeme emrindeki takip nedeni açıkça saptanmalıdır. Görevden ayrılma ve yetkinin sona ermesine ilişkin kayıtlar önem taşır. İdarenin yanlış sıfata veya yanlış döneme dayanıp dayanmadığı ayrıca denetlenir.
Kişisel ödeme emri geldiğinde ilk yapılacaklar
6183 kapsamındaki ödeme emri için 15 günlük özel dava süresi dikkate alınır. Kişinin sorumluluğu, şirketten tahsil koşulları, pay oranı ve dönem bağlantısı belgelerle tartışılır. Şirketin vergi ihbarnamesine yönelik eski dava ile ortağın kişisel ödeme emrine yönelik dava aynı işlem değildir. Şahsi banka hesabına e-haciz uygulanmışsa haczin dayanağı ve yürütmenin durdurulması talebi ayrıca ele alınır.
Belge kontrol listesi
- Kişisel ödeme emri ve tebliğ kaydı
- Pay devirleri ve ticaret sicili kayıtları
- Şirket borç ve takip dosyası
- Müdürlük ve temsil yetkisi belgeleri
Sık sorulan sorular
Yüzde 10 ortak bütün borçtan mı sorumludur?
Ortak sıfatındaki sorumlulukta sermaye payı oranı ve kanuni şartlar incelenir; müdürlük gibi başka sıfatlar farklı sonuç doğurabilir.
Şirketi devrettim, eski vergi borcu artık benimle ilgisiz mi?
Devir öncesi borçlar ve pay sahipliğine ilişkin hükümler nedeniyle böyle bir genel sonuç çıkarılamaz.
Ortaklara geçmeden şirket hakkında takip gerekir mi?
Kanunun şirketten tahsil edilememe veya edilemeyeceğinin anlaşılması şartı somut dosyada kontrol edilir.
Mevzuat ve resmî kaynaklar
Bu rehber genel bilgilendirmedir. İşlem tarihi, özel hükümler ve güncel mevzuat somut dosyada birlikte kontrol edilmelidir.
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun — GİB ↗213 sayılı Vergi Usul Kanunu — GİB ↗6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu — Mevzuat Bilgi Sistemi ↗GİB güncel rehber ve broşürleri ↗