Re’sen Vergi Tarhiyatı ve Takdir Komisyonu Kararı

Re’sen tarh sebebi ayrı bir incelemedir

VUK’un 30. maddesi çerçevesinde matrahın defter, kayıt ve belgelerle belirlenememesi gibi kanuni nedenlerle re’sen tarhiyat gündeme gelebilir. Beyanname verilmemesi, defter-belge düzeni veya kayıtların durumu somut olayda ayrı değerlendirilir. İdarenin re’sen tarha başvurabilmesi ile belirlediği tutarın doğru olması aynı soru değildir. Savunmada iki konu da ayrı başlık ve delillerle açıklanmalıdır.

Matrahın hangi veriden çıkarıldığını bulun

Komisyon veya rapor hangi satış, emsal, banka hareketi ya da sektörel veriyi kullandı? Hesap dönemi, maliyet, gider, iade ve iptallerin nasıl değerlendirildiği görülebilmelidir. Kaynağı belirsiz toplu tutar veya gerekçesiz oran yerine somut tespit aranır. Mükellefin kayıtları tamamen göz ardı edilmişse hangi kayıtların matrahı belirlemeye elverişli olduğu gösterilir. Hesap farkı, belge bazında yeniden kurularak açıklanmalıdır.

Takdir komisyonu ve inceleme raporu ilişkisi

Takdire sevk yazısı, komisyon kararı ve varsa inceleme raporu aynı dosyada saklanır. Hangi tespitlerin komisyona aktarıldığı, kararın nasıl gerekçelendirildiği ve tarhiyatın hangi belgeye dayandığı belirlenir. Zamanaşımına ilişkin takdire sevk hükümleri özel olarak değerlendirilir. Kararın tarihi tek başına bütün süreci açıklamaz; sevk, kararın idareye iletilmesi ve ihbarnamenin tebliği de kronolojiye eklenir.

İhbarnameye karşı dava hazırlığı

Genel dava süresi içinde ihbarnamenin vergi türü, dönem, tutar ve ceza bilgileriyle uyuşmazlık tanımlanır. Re’sen tarh şartının bulunmadığı iddiası ile matrah hesabının yanlışlığı ayrı gerekçelendirilir. Dayanak kararın veya raporun paylaşılmamış olması da dosya özelinde değerlendirilir. Dilekçeye sadece hesap sonucu değil, sonucu üreten ticari belgeler eklenir. Bütün dönemler için tek bir açıklama kullanmak yerine dönemsel farklar gösterilir.

Beyanname vermemek borcu varsayımla kabul etmek değildir

Beyanname verilmemiş bir dosyada dahi faaliyetin niteliği, gerçek gelir ve uygulanabilir giderler incelenir. İdari yöntemin devreye girmesi, sınırsız veya delilsiz matrah belirlenebileceği anlamına gelmez. Öte yandan sonradan sunulan kayıtların güvenilirliği ve ilgili döneme bağlantısı açıklanmalıdır. Mali müşavirle hazırlanmış teknik mutabakat, muhasebe kayıtlarının dayanaklarıyla birlikte yargısal değerlendirmeye sunulabilir.

Sık sorulan sorular