İptal hangi nedenle yapılıyor?
Mükerrer belge, yanlış alıcı, bedel hatası veya gerçekleşmeyen satış birbirinden ayrılır. İlgili e-belge usulündeki süre ve işlem kanalı güncel kılavuzdan kontrol edilir. Faturaya itiraz, borcun ve vergiyi doğuran olayın bütün yönlerden yok olduğu anlamına gelmez.
Karşı taraf ve teslim kayıtları
Mal teslim edilmişse geri alınması, hizmet yapılmışsa bedel uyuşmazlığı ayrı belgelenir. E-posta, sistem yanıtı ve ticari mutabakat saklanır. Elektronik belgenin kaydını iptal etmek banka tahsilatını otomatik iade etmez. İşlemin gerçek sonucu belge ve muhasebe kayıtlarında uyumlu gösterilmelidir.
Beyanın etkisi
İptal edilen belgenin daha önce beyanda yer alıp almadığı araştırılır. Düzeltme belgesi veya beyannamesi gereği ilgili kurallara göre belirlenir. Sistem alındısı ve yapılan işlemin tarihi saklanır. İnceleme veya ceza halinde iptal gerekçesi, gerçek teslim ve para akışı birlikte açıklanır.
Dijital kayıtlarda matrah nasıl somutlaştırılır?
Platform satış raporu, banka hareketi ve vergiye tabi kazanç birbirinin aynısı değildir. Siparişin iptali, iade, komisyon, tahsilatın başkası adına yapılması ve kullanılan istisna ayrı kalemlerde gösterilmelidir. Elektronik kayıtların tarih ve işlem numaraları korunarak beyannameyle eşleştirilmesi gerekir. Bir dijital hizmet için geçerli istisna, başka türdeki bütün gelirleri kendiliğinden kapsamaz. Düzenlenmesi gereken belgeler ve tevkifat yükümlülüğü faaliyetin niteliği ile ilgili dönemin kurallarına göre belirlenir. İnceleme veya ihbarname varsa somut işlem ve tebliğ tarihi başvuru planına eklenir.
Örnek dosya üzerinden düşünün
Yanlış vergi numarasına düzenlenen faturada sistem düzeltmesi ile gerçek alıcıya ilişkin teslim kaydı birlikte tutulur.
Bu örnek, gerçek bir müvekkil dosyasını veya dava sonucunu temsil etmez.Belge kontrol listesi
- E-arşiv fatura
- İptal veya itiraz alındısı
- Teslim ve iade belgeleri
- Beyan ve banka kayıtları
Sık sorulan sorular
Faturayı sistemde iptal etmek tahsilatı da geri alır mı?
Elektronik belge işlemi ile banka tahsilatı ve ticari ilişkinin sona ermesi farklıdır.
Platformun yaptığı kesinti bütün vergi yükümlülüklerini kapatır mı?
Kesintinin hukuki türü ve mahsup koşulları incelenmelidir. Stopaj, komisyon ve nihai vergi aynı kalem değildir.
Mevzuat ve resmî kaynaklar
Bu rehber genel bilgilendirmedir. İşlem tarihi, özel hükümler ve güncel mevzuat somut dosyada birlikte kontrol edilmelidir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu — GİB ↗5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu — GİB ↗3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu — GİB ↗213 sayılı Vergi Usul Kanunu — GİB ↗2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu — GİB ↗GİB güncel rehber ve broşürleri ↗