Yakınınızın bulunduğu birimi, yakalama saatini ve soruşturma numarasını öğrenin. Gözaltı mahkûmiyet değildir; ilk aşamada müdafi görüşmesi ve işlem takibi önem taşır.
İlk adım
Gözaltı biriminin ve soruşturma makamının doğrulanması, müdafi görüşmesi ve sağlık kontrolü ilk başlıklardır.
Yakalama, gözaltı ve tutuklama ayrımı
Yakalama, kişinin fiilen özgürlüğünden yoksun bırakılması; gözaltı, soruşturma işlemleri için kanuni koşullara bağlı olarak tutulması; tutuklama ise hâkim veya mahkemece verilen koruma tedbiridir. Gözaltı kararı mahkûmiyet anlamına gelmez. Süre hesabı suçun niteliği, yakalama zamanı ve özel hükümlerle birlikte yapılır; tek bir internet rakamını bütün dosyalara uygulamak doğru olmaz.
Yakının ilk öğrenmesi gereken bilgiler
Kişinin bulunduğu kolluk birimi, savcılık soruşturma numarası, yakalama saati ve işlem sıfatı kaydedilir. Müdafi ile görüşme, ifade öncesi hakların bildirilmesi ve sağlık kontrolü önemlidir. CMK 91’deki başvuru ile tutuklamaya itiraz farklı işlemlerdir. Gözaltı sonunda kişi serbest bırakılabilir ya da savcılık ve hâkimlik işlemlerine sevk edilebilir; sevk tek başına tutuklama sonucu doğurmaz.
Şu anda ne yapılabilir?
Müdafinin hangi birimde işlem izleyeceğini belirleyin. Yakının dosya sıfatı, isnadı ve işlem saatleri öğrenilsin. CMK 91 kapsamındaki başvuru imkânı ve sevk durumu dosyanın gerçek evrakına göre değerlendirilsin. Savcılığa gönderilme veya gözaltı süresinin uzatılması hâlinde yeni işlemin saati ve dayanağı ayrıca kaydedilsin.
Hukuki sıfat ve değerlendirme
Yakalama anı, gözaltı kararı ve serbest bırakma ya da sevk birbirinden ayrılır. CMK 91 gözaltının şartlarını ve başvuru yolunu; CMK 95 yakına haber verilmesini, CMK 154 müdafiyle görüşmeyi düzenler. Özel suç gruplarında kanuni istisnalar bulunabilir; tüm dosyalarda aynı süre veya görüşme koşulu varsayılmaz.
Dosyaya özgü deliller ve belgeler
Yakalama saati, kolluk birimi, sağlık kontrolü ve son karar kaydedilir. Yakınınızın düzenli kullandığı ilaç veya sağlık ihtiyacı varsa ilgili birime bildirilir. Aile yakının ifadesini yönlendirmek yerine avukata olayı bildiği kadar açıklar.
Süre, başvuru ve dosyanın sonraki aşaması
Gözaltı, tutuklama ve çağrı birbirinden farklı işlemlerdir. Müdafiyle dosyanın aşaması ve isnat edilen fiil değerlendirilir; savcılık lehe ve aleyhe delilleri araştırır. CMK 268 kapsamında genel itiraz süresi, özel hüküm yoksa kararın öğrenilmesinden itibaren iki haftadır. Bu kuralın 1 Haziran 2024 ve sonrasında verilen kararlar için geçerli olduğu, önceki kararların geçiş hükümlerine tabi bulunduğu unutulmamalıdır. Gözaltına ilişkin CMK 91 başvurusu ise bu genel süreyle karıştırılmaz. Başvuru hakkı, yetkili merci ve başlangıç tarihi gerçek karar üzerinden belirlenir. Sevk veya suç isnadı tek başına tutuklama anlamına gelmez.
Bu konuda ayrıntılı rehberler
Gözaltına Alınınca Ne Olur?
Gözaltı kararından müdafi görüşmesine, sağlık kontrolünden ifade ve serbest bırakma veya hâkimlik sevkine kadar temel aşamalar.
İfadeye Çağrıldım, Ne Yapmalıyım?
İfadeye çağrılmak suçlu olduğunuz anlamına gelmez. Hangi sıfatla, hangi dosya için ve ne zaman çağrıldığınızı öğrenin; şüpheliyseniz ifade öncesinde müdafi yardımından yararlanabilirsiniz.
Tutuklama Nedir?
Tutuklamanın ceza değil geçici bir koruma tedbiri oluşunu; kuvvetli suç şüphesi, neden ve ölçülülük başlıklarıyla açıklar.
Polis, Gözaltı ve Acil Ceza İşlemleri
İfadeye çağrı, gözaltı, yakalama ve hâkimliğe sevk için olayın aşamasından başlayın.
Tutuklandım / Yakınım Tutuklandı
Tutuklama kararının gerekçesini ve öğrenilme tarihini hazırlayın. İtiraz, tahliye talebi ve adli kontrol önerisi dosyanın somut delilleri ve güncel koşullarıyla değerlendirilir.
Tutuklamaya İtiraz
Tutuklama kararına itirazda güncel genel süre kararın öğrenilmesinden itibaren iki haftadır. Karar tarihi, geçiş hükümleri ve kararın tam gerekçesi birlikte değerlendirilmelidir.
Adli Kontrol Nedir?
İmza, yurt dışına çıkış yasağı ve diğer yükümlülüklerin niteliği; değiştirme ve kaldırma talepleri hakkında genel bilgi.
Şu Anda Hangi Ceza Hukuku Sorunuyla Karşı Karşıyasınız?
Polis çağrısı, gözaltı, banka hesabı, ceza davası veya mağduriyet: durumunuza uygun yol haritasını seçin.
Ceza Dosyanızı Değerlendirin: Rehber ve Görüşme Hazırlığı
Durumunuzu ve son işlemi seçin; ilgili rehberleri ve görüşmede kullanılacak kısa bilgi özetini hazırlayın.
Sık sorulan sorular
Gözaltı sabıka kaydı oluşturur mu?
Gözaltı tek başına kesinleşmiş mahkûmiyet veya olağan adli sicil kaydı değildir. Soruşturma kaydıyla adli sicil farklı sistemlerdir.
Resmî kaynaklar
Mevzuat ve uygulama değişebileceği için işlem tarihinde yürürlükteki metin ayrıca kontrol edilmelidir.