İlk duruşmada yapılacak işlem sıfatınıza ve dosyanın usulüne bağlıdır. Tebligat, iddianame, önceki ifade ve lehe belgeleri düzenleyin.
Şu anda ne yapılabilir?
Duruşma yerini, tarihini ve çağrıda istenen işlemi öğrenin. Olay kronolojisini kısa ve gerçek bilgilerle hazırlayın. Önceki ifade ile açıklamanız farklıysa nedenini belirtin. Bilmediğiniz ayrıntıları tahmin etmek yerine belirsizliği açıkça söyleyin; yazılı savunma verilmiş olması hazır bulunma yükümlülüğünü her durumda kaldırmaz.
Hukuki sıfat ve değerlendirme
Sanığın savunmasının alınması, müştekinin beyanı ve tanığın dinlenmesi farklı işlemlerdir. Hazır bulunma, müdafi ve istisnalar CMK çerçevesinde belirlenir. Dosya tutuklu, birden fazla sanıklı veya özel usule tabiysa akış değişebilir.
Dosyaya özgü deliller ve belgeler
Tensipte istenen belgeler, tanık adres/bilgisi, raporlar ve dosyadaki önceki beyanlar hazırlanır. Delil talebi her belgenin hangi olguyu açıklayacağıyla sunulur.
Süre, başvuru ve dosyanın sonraki aşaması
Sanık, mağdur, müşteki ve tanığın duruşmadaki yükümlülükleri farklıdır. Tebligattaki duruşma tarihi, esas numarası ve istenen işlem kaydedilir. Delil talepleri dosyayla ilişkisi açıklanarak sunulur; bilirkişi raporu ve esas hakkındaki mütalaa farklı belgeler olduğundan cevapları da farklı hazırlanır. Hüküm verildiğinde gerekçeli karar ve kanun yoluna açıklık incelenir. Güncel CMK 273 düzenlemesinde istinaf başvurusu gerekçeli hükmün tebliğinden itibaren iki haftadır; 1 Haziran 2024 öncesindeki kararlar için geçiş hükümleri vardır. Her hükmün istinafa veya temyize açık olduğu varsayılmaz.
Ağır cezada ilk duruşma ve son söz
Ağır cezada heyetle, asliye cezada tek hâkimle yargılama yapılır; bu farklılık savunma hakkını ortadan kaldırmaz. İddianame, sanık sorgusu, delil/tanık işlemleri ve taraf talepleri dosyanın durumuna göre yürür. İlk duruşmada mutlaka hüküm verileceği söylenemez. Esas tartışması bitip hüküm kurulacaksa CMK 216 uyarınca hazır sanığın son sözü ayrı usul güvencesidir. Ek savunma ihtiyacı CMK 226 çerçevesinde ayrıca değerlendirilir.
Bu konuda ayrıntılı rehberler
Ceza Davası ve İlk Duruşma
İddianame, tebligat, duruşma ve savunma hazırlığını mahkeme aşamasına göre izleyin.
Ceza Davası Açıldı
İddianame ve tebligatı birlikte okuyun; sanık mı mağdur mu olduğunuzu, esas numarasını ve duruşma tarihini belirleyin. İddianamenin kabulü mahkûmiyet değildir.
İddianame Nedir?
İddianame düzenlenmesi ile mahkemece kabul edilmesi farklı aşamalardır. İsnat edilen fiil, delil ve sevk maddeleri ayrı okunarak savunma hazırlanır.
Sanık Duruşmaya Gitmezse Ne Olur? Mazeret ve Çağrı
Duruşmaya katılmamanın sonucu çağrı, savunmanın alınıp alınmadığı ve dosyanın usulüne göre değişir. Belgeli mazeret başvurusu kabul edilmiş sayılmaz.
Şu Anda Hangi Ceza Hukuku Sorunuyla Karşı Karşıyasınız?
Polis çağrısı, gözaltı, banka hesabı, ceza davası veya mağduriyet: durumunuza uygun yol haritasını seçin.
Ceza Dosyanızı Değerlendirin: Rehber ve Görüşme Hazırlığı
Durumunuzu ve son işlemi seçin; ilgili rehberleri ve görüşmede kullanılacak kısa bilgi özetini hazırlayın.
1. ve 7. Ağır Ceza Mahkemesi Nedir? Mahkeme Numaraları
1., 7. veya başka bir numara ayrı bir suç ya da ceza türü değildir. Numara, aynı yerdeki ağır ceza mahkemelerini ayırır; görev ve dosya bilgisi ayrıca okunur.
Ağır Ceza Mahkemesi Kaç Yıldan Başlar?
Genel ölçüt, suçun kanuni üst sınırının on yıldan fazla olmasıdır; asgari ceza değildir. Ayrıca ceza sınırından bağımsız özel görev hükümleri bulunur.
Ağır Ceza ve Asliye Ceza Arasındaki Fark Nedir?
Ağır ceza ve asliye ceza farklı görev alanlarına ve mahkeme oluşumuna sahiptir. Dosyanın önemi veya sıra numarası değil, kanuni görev kuralları belirleyicidir.
Sulh Ceza Hâkimliği Hangi İşleri Yapar?
Sulh ceza hâkimliği soruşturmadaki hâkim kararlarını ve kanunun verdiği diğer işleri yürütür. Kural olarak ceza davasında mahkûmiyet hükmü kuran mahkeme değildir.
Ceza Mahkemesi Görevsizlik Kararı Ne Demek?
Görevsizlik, davanın başka görevli mahkemede görülmesi gerektiğine ilişkin karardır. Beraat veya suçun ispatlandığına ilişkin hüküm anlamına gelmez.
Ceza Davasında Tensip Zaptı Geldi, Ne Yapmalıyım?
Tensip zaptı duruşmaya hazırlık işlemlerini gösterir; mahkûmiyet kararı değildir. Sıfatınızı, duruşma gününü ve sizden istenen işlemleri okuyun.
İddianamenin İadesi Ne Demek? Dava Biter mi?
İddianamenin iadesi, mahkemenin kanuni eksiklikler nedeniyle dosyayı savcılığa geri göndermesidir. Beraat veya kesin takipsizlik anlamına gelmez.
Müşteki Duruşmaya Gitmezse Ne Olur?
Müştekinin gelmemesi her dosyada otomatik düşme veya şikâyetten vazgeçme değildir. Çağrının amacı, suçun şikâyete bağlılığı ve katılma durumu birlikte incelenir.
Tanık Duruşmaya Gitmezse Ne Olur?
Usulüne uygun çağrılan tanığın mazeretsiz gelmemesi zorla getirme ve gider sonuçları doğurabilir. Tanık olmak sanık olmakla aynı şey değildir.
Ceza Davasına Katılma Talebi Nasıl Yapılır?
Suçtan zarar gören kişi kovuşturmada katılma talebini dilekçeyle veya tutanağa geçirilen beyanla sunabilir. Müşteki olmak otomatik olarak katılan olmak değildir.
Ceza Davasında Ek Savunma Ne Demek?
Ek savunma, suçun hukuki niteliği veya cezayı etkileyen bir durum değiştiğinde sanığa cevap verme imkânı tanınmasıdır. Tek başına yeni ceza verildiği anlamına gelmez.
Sanığa Son Söz Verilmezse Ne Olur?
CMK 216 uyarınca hükümden önce hazır bulunan sanığa son söz verilir. Müdafi savunması ile sanığın son sözü farklı usul güvenceleridir.
Nitelikli Dolandırıcılık Hangi Mahkemede Görülür? 2026
7571 sayılı Kanun görev düzenlemesini değiştirdi; devam eden eski ağır ceza dosyaları için geçiş hükmü var. Yeni dava ile yürürlükte devam eden dosya ayrılır.
Basit Yargılama Usulünde İtiraz Nasıl Yapılır?
CMK 251 kapsamında duruşmasız verilen hükme CMK 252 uyarınca itiraz mümkündür. Sanığın itirazı, indirim ve duruşmalı yeniden değerlendirme bakımından ayrı sonuçlar taşır.
Sık sorulan sorular
Avukatım giderse benim gitmeme gerek yok mu?
Sanığın hazır bulunma koşulları ve istisnalar dosya ve mahkemenin işlemine göre belirlenir; otomatik muafiyet varsayılmaz.
Resmî kaynaklar
Mevzuat ve uygulama değişebileceği için işlem tarihinde yürürlükteki metin ayrıca kontrol edilmelidir.