Boşanma Davasında Tanık: Liste, Sorular ve İspat

Temel kontrol noktaları

• Tanık sayısından çok her tanığın ispat edeceği farklı olay önemlidir.
• Duyuma dayalı anlatım, doğrudan görgüden daha sınırlı ağırlık taşıyabilir.
• Tanık listesi ve adresler verilen kesin süre içinde sunulmalıdır.
• Yalan tanıklık ceza sorumluluğu doğurur.

Kimler tanık olabilir?

Anne, baba, kardeş ve diğer akrabalar; arkadaş, komşu, iş arkadaşı veya olayları gören başka kişiler tanık olabilir. Yakınlık tek başına yasak değildir; mahkeme anlatımın kaynağını, tutarlılığını ve diğer delillerle uyumunu değerlendirir.

Çocuk ve ortak çocuk tanık olur mu?

Çocuğun dinlenmesi yaşı, ayırt etme gücü, üstün yararı ve psikolojik etkiler gözetilerek değerlendirilir. Çocuk ebeveynler arasındaki çatışmanın delil aracına dönüştürülmemelidir. Görüşünün uzman aracılığıyla alınması ile klasik tanıklık aynı şey değildir.

Tanık sayısı ve tanık listesi

Çok sayıda aynı şeyi anlatan tanık yerine farklı vakıaları doğrudan bilen tanıklar seçilmelidir. Listede ad, adres ve hangi olay için dinletileceği açık yazılır. Mahkemenin verdiği kesin süre kaçırılmamalı; kural olarak ikinci liste verilemeyeceği hesaba katılmalıdır.

Doğrudan görgü ve duyuma dayalı anlatım

Tanığın tarafın kendisinden duyduğunu aktarması ile hakaret, şiddet, ayrılık veya bakım olayını bizzat görmesi farklı ağırlıktadır. 'Bana mutsuz olduğunu söyledi' yerine tarih, yer, kimlerin bulunduğu ve gözlenen davranış açıklanır.

Hâkim tanığa ne sorar?

Kimlik ve taraflarla yakınlık sonrası tanığın olayları nereden bildiği sorulur. Tarih, yer, olayın gelişimi, tarafların söz ve davranışları, çocuk bakım düzeni ve anlatımın dayanağı açıklattırılabilir. Ezber metin yerine yalnız gerçeğe uygun kişisel gözlem anlatılmalıdır.

Tanıklıktan çekinme ve yalan tanıklık

Kanunda sayılan yakınlık veya sır ilişkileri tanıklıktan çekinme hakkı doğurabilir; mahkeme bu hakkı hatırlatır. Tanık yine de dinlenmeyi seçebilir. Gerçeğe aykırı beyan yalan tanıklık suçunu doğurabilir; abartma ve tahmin de güvenilirliği zedeler.

Tanık ücreti, istinabe ve yurt dışındaki tanık

Tanık için tarife kapsamında ücret ve yol gideri gündeme gelebilir; gerekli avans süresinde yatırılır. Başka şehirdeki tanık istinabe yoluyla dinlenebilir. Yurt dışındaki tanıkta ülke, adres, adli yardımlaşma ve uygun teknik usul değerlendirilir; SEGBİS her hukuk dosyasında otomatik ve talep üzerine kesin kullanılan bir yöntem değildir.

Tanık hazırlığı: hukuka uygun sınır

Tanığa duruşmanın işleyişi ve doğruyu söyleme yükümlülüğü anlatılabilir; ne söyleyeceği ezberletilemez. Tanığın hangi olayı bildiği önceden belirlenir, çelişkili tarih ve belgeler dosya sunumundan önce kontrol edilir.

Hukuki dayanak ve editör notu

Türk Medeni Kanunu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6284 sayılı Kanun ve konuya göre 5718 sayılı MÖHUK ile güncel içtihatlar birlikte değerlendirilir. Resmî bağlantıları Hukuki Kaynaklar sayfasında bulabilirsiniz.

Yayın, kaynak ve düzeltme ilkeleri →