Resmî metinde görülen değişiklik
Resmî dayanak: https://cdn.tbmm.gov.tr/KKBSPublicFile/D28/Y4/KanunMetni/b074aa2a-c1eb-4bd5-b5d9-4b61a9ac3924.htm . İncelenen HMK metninde m.107 yanında 16/7/2026 tarihli 7589 sayılı Kanunun 19. maddesine ilişkin mülga notu bulunmaktadır. Aynı metinde m.109/4, alacağın bir kısmı dava edildiğinde talebin bir defaya mahsus olmak üzere tahkikat sona erene kadar artırılmasına ve artırılan kısım bakımından zamanaşımının dava tarihinden kesilmiş sayılmasına ilişkin düzenleme içerir.
7589 sayılı Kanunun 26. maddesi uyarınca bu değişiklikler 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe girmiştir. Geçici m.1/10, bu tarihten önce açılmış belirsiz alacak davalarının eski HMK 107’ye göre devamını korur. Dava tarihi, artırma işlemi tarihi, tahkikat aşaması ve değişikliğin uygulanma koşulları dosya üzerinde kontrol edilmelidir. Bu rehber, eski m.107 metnini yürürlükteymiş gibi tekrar eden dilekçe ve açıklamaların kullanılmaması için bir kontrol çerçevesidir.
Talebin kapsamını açık kurmak
Alacağın dayanağı, tamamının belirli olup olmadığı ve neden yalnız bir bölümünün istendiği açıklanmalıdır. Birden fazla alacak varsa her kalem ve talep miktarı ayrı gösterilir. Mahkemeden istenen tutar ile hesaplamaya esas bilgi aynı şey değildir.
Kısmi dava ile ıslah ve kanuni talep artırımı yollarının kapsamı karıştırılmamalıdır. Yapılacak işlemin hangi hükme dayandığı, daha önce artırım yapılıp yapılmadığı ve harcın nasıl tamamlanacağı kaydedilir. Dilekçede sadece 'fazlaya ilişkin haklar saklıdır' denmesi, her usul eksikliğini gidermez.
Zamanaşımı, faiz ve harç ayrı sorulardır
Talep artırımı düzenlemesinin zamanaşımına etkisi ile faizin başlangıcı ayrı hukuki konulardır. Temerrüt, ihtar, sözleşme hükmü veya özel kanun farklı faiz başlangıcı öngörebilir. Zamanaşımının dava tarihinden kesilmesine ilişkin bir hükümden bütün faizlerin aynı tarihten işleyeceği sonucu çıkarılmamalıdır.
Harç hesabında ilk talep, artırılan tutar ve önceden ödenen harçlar ayrıştırılır. Bir hesaplama aracının verdiği miktar, seçilen usul işleminin hukuken mümkün olduğunu doğrulamaz. Önce işlem yolu, sonra hesap belirlenmelidir.
Devam eden davada kontrol
İlk dilekçe, cevap, ön inceleme tutanağı, bilirkişi raporu, tahkikatın mevcut aşaması ve daha önceki artırım/ıslah dilekçeleri birlikte okunur. Yeni hükmün uygulanmasına ilişkin tereddüt gerekçeli biçimde mahkemeye sunulmalıdır. Somut dosya görülmeden her davaya uyacak bir artırım dilekçesi kullanılması risklidir.
DOSYA HAZIRLIĞI
Başvurmadan önce kontrol edin
- Dava ve artırım tarihleri belirli mi?
- Güncel madde ve geçiş hükümleri birlikte incelendi mi?
- Daha önce artırım veya ıslah yapıldı mı?
- Faiz, harç ve zamanaşımı ayrı hesaplandı mı?
Sık sorulan sorular
Eski HMK 107 örneğini aynen kullanabilir miyim?
Önce uygulanacak mevzuat ve geçiş rejimi kontrol edilmelidir. Erişilen resmî metin m.107'yi mülga göstermektedir.
Talep artırımı ile faiz başlangıcı aynı konu mu?
Hayır. Zamanaşımı, faiz ve harç ayrı hukuki değerlendirmeler gerektirir.
KURALDAN KAYNAĞA
İlgili kanun maddeleri
Kanun metni ile bu rehberdeki açıklamalar ayrı içeriklerdir. Maddelerdeki değişiklik, iptal ve geçiş notları birlikte okunmalıdır.