AV. MURAT ADARTüketici Hukuku ve Banka & Kredi Bilgi Merkezi
ATüketici HukukuAv. Murat Adar · Hukuk & Bilgi Portalı
TÜKETİCİ HUKUKUNDA
GÜNCEL
Tüm gelişmeler ↗
Tüketici Mahkemesi

Tüketici Mahkemesinde Dava Nasıl Açılır?

Tüketici işlemi, görev, talep ve dava şartları belirlenir. İlk dava ile hakem heyeti kararına itiraz farklı usullerdir; arabuluculuk istisnaları ayrıca incelenir.

İstanbul Barosu Sicil No: 21499Yayın: · Son güncelleme:

Tüketici Mahkemesinde Dava Nasıl Açılır?: değerlendirme çerçevesi

Dava açmadan önce uyuşmazlığın tüketici işleminden doğup doğmadığı, hakem heyeti sınırında kalıp kalmadığı ve dava şartı arabuluculuğa tabi olup olmadığı ayrı ayrı incelenir. Görev, uyuşmazlığın hangi tür mahkemede görüleceğini; yetki ise hangi yerde dava açılacağını belirler. Talep sonucunun yanlış veya belirsiz kurulması ispat ve gider riskini artırır. Hakem heyeti kararına itiraz, ilk kez açılan alacak davasından farklıdır.

Görev ve yetki incelemesi

Görev kamu düzenine ilişkin bir usul meselesidir; uyuşmazlığın niteliği ve özel düzenlemelerle belirlenir. Yetki ise davanın hangi yerde görülebileceğine ilişkindir. Satışın tüketici işlemi olup olmadığı, talep değeri, taşınmazın aynına ilişkin bir talep bulunup bulunmadığı ve tarafların sıfatları birlikte incelenmelidir. Mahkemenin adını yalnız taraflardan birinin adresine bakarak seçmek yeterli değildir.

Dilekçede ispat planı

Dava dilekçesi olay anlatımı, hukuki değerlendirme, deliller ve sonuç talebini birbirine bağlamalıdır. Teknik iddialarda bilirkişiden hangi konuda inceleme beklendiği açık olmalıdır. Bankacılık dosyasında oturum ve doğrulama kayıtları; araç dosyasında arızanın kaynağı; eğitim dosyasında kurum türü ve dönem hesabı farklı ispat planları gerektirir. Delillerin zamanında sunulması usul bakımından ayrıca önem taşır.

Dava açılmadan önce delil tespiti

Ürünün onarılacak, aracın motorunun sökülecek veya bir konut ayıbının giderilecek olması mevcut durumun kaybolmasına yol açabilir. Böyle bir durumda dava öncesi delil tespitinin uygunluğu değerlendirilir. Her dosyada tespit şart değildir; fakat sonradan aynı teknik durumu yeniden inceleme imkânı kalmayacaksa gereklilik artabilir. Fotoğraf ve özel rapor ile mahkeme eliyle tespitin işlevleri aynı değildir.

Yargılama gideri ve sonuç riski

Tüketici davalarında harç bakımından sağlanan koruma bütün giderlerin ortadan kalktığı anlamına gelmez. Bilirkişi, keşif ve tebligat giderleri ile davanın sonucuna bağlı yükümlülükler hesaplanmalıdır. Talebin yüksek kurulması her zaman avantaj sağlamaz; ispatlanamayan kısım gider dağılımını etkileyebilir. Dava öncesinde talep ve delil gücü birlikte değerlendirilmelidir.

Tüketici Mahkemesinde Dava Nasıl Açılır?

Tüketici işlemi, görev, talep ve dava şartları belirlenir. İlk dava ile hakem heyeti kararına itiraz farklı usullerdir; arabuluculuk istisnaları ayrıca incelenir.

Dava dilekçesinde olay, talep ve delil ilişkisi

Dava konusu, taraf unvanları, hukuki hedef ve istenen tutar veya edim açık gösterilir. Teknik ayıp için bilirkişiye hangi soruların yöneltileceği somutlaştırılır. Tüketici mahkemesi bulunmayan yerde asliye hukuk mahkemesinin tüketici mahkemesi sıfatı değerlendirilir. Tüketici yerleşim yeri yetkisi ile genel ve özel yetki kuralları birlikte incelenir. Dava şartı arabuluculuk kuralı, heyet kararına itiraz ve taşınmazın aynına ilişkin kanuni istisnalarla birlikte okunur. Harç muafiyeti her giderin sıfır olduğu anlamına gelmez; gider avansı ve inceleme masrafı ayrıca değerlendirilir.

Somut olayda hazırlanacak kayıtlar

Sözleşme; taraf bilgisi; talep; ödeme/teslim; teknik rapor; bildirim; varsa arabuluculuk son tutanağı; önceki karar.

Önceki rehberin kapsamı

Dava, görev, yetki ve arabuluculuk bakımından yol haritası.

Usulün seçimi ve dosyanın takibi

Başvurunun konusu, tarafların tam unvanı, Türk lirası cinsinden değeri ve açık talep yazılır. Başvuru teyidi ve ek belge talepleri izlenir. Heyet incelemesiyle tüketici mahkemesindeki itiraz yargılaması aynı usul değildir. Tebliğ belgesi, kararın bütün sayfaları ve varsa ödeme kayıtları birlikte saklanır. Avukat yardımı, hukuki talebin kurulması ve delillerin somut itiraz gerekçeleriyle eşleştirilmesi aşamalarında kullanılabilir.

Başvuru yolu, süre ve görev

2026 yılında 186.000 TL altındaki tüketici uyuşmazlıklarında hakem heyeti yolu zorunludur. Bu tutar ve üzerinde tüketici mahkemesi ile dava şartı arabuluculuk ve kanuni istisnalar değerlendirilir. Talep değeri, tarafların sıfatı ve istenen hukuki sonuç birlikte belirlenir; başvuruyu sırf sınırın altında kalmak için bölmek doğru değildir.

Karara itiraz süresi tebliğden itibaren 2 haftadır. Genel karar süresi 6 ay; gerekli uzatma en fazla 3 aydır. Mahkeme itirazında arabuluculuk istisnası bulunur. Karar günü ile hukuki tebliğ günü aynı değildir; başvurunun elektronik taslak olarak kaydı gönderim yerine geçmez.

Başvuru ve yetkili heyet · Mahkeme ve arabuluculuk istisnaları · Karara itiraz süresi

Bu olayda sık sorulan soru

Tüketici mahkemesi avukatı hangi aşamalarda yardımcı olur?

Talebin kurulması, arabuluculuk, dava, delil ve bilirkişi incelemesi, kanun yolu ve kararın uygulanması için kapsamına göre hukuki yardım alınabilir.

Sorununuzla bağlantılı rehberler

Belge ve ispat hazırlığı

Uyuşmazlık belgeleri; varsa arabuluculuk son tutanağı; taraf adresleri; hakem heyeti kararı ve tebliğ kaydı.

Uygulamada dikkat edilecekler

Harç muafiyeti bütün yargılama giderlerinden muafiyet anlamına gelmez. Bilirkişi, tebligat ve karşı vekâlet ücreti riski ayrıca değerlendirilir.

Mevzuat ve başvuru yolları

İlgili hukuki çerçeve: 6502 m.73 ve 73/A; 6100 sayılı HMK

İlgili mevzuat kaynakları · Hakem heyeti başvuru rehberi · Mahkeme ve dava yolu · Arabuluculuk

Süre, zamanaşımı, görev ve masraf değerlendirmesi; sözleşme tarihi, talep türü ve somut belgelere bağlıdır. Bu rehber kişiye özel hukuki görüş değildir.

Sık sorulan sorular

Bu konuda inceleme için hangi belgeler hazırlanmalı?

Uyuşmazlık belgeleri; varsa arabuluculuk son tutanağı; taraf adresleri; hakem heyeti kararı ve tebliğ kaydı.

Başvurudan önce hangi hatadan kaçınmalıyım?

Harç muafiyeti bütün yargılama giderlerinden muafiyet anlamına gelmez. Bilirkişi, tebligat ve karşı vekâlet ücreti riski ayrıca değerlendirilir.

Resmî kaynaklar

Ticaret Bakanlığı tüketici mevzuatı · Bakanlık bilgilendirme rehberleri

HUKUKİ DESTEK

Başvurunuzu veya hakem heyeti kararınızı değerlendirelim.

İlk başvuruda talep ve delilleri; verilmiş kararda gerekçe, tebliğ tarihi ve itiraz yolunu birlikte inceleyebiliriz.

Soruların ardından randevu ve ödeme sayfasına geçebilirsiniz. Bu adım randevuyu kesinleştirmez.