KAPSAMLI REHBER • TEREKE YÖNETİMİ
Tereke Nasıl Tespit Edilir ve Miras Malları Nasıl Korunur?
Miras bırakanın mal ve borçlarının nasıl araştırılacağını öğrenmek için hazırlanmış genel bilgilendirme rehberi.
Tereke tespiti; taşınmaz, banka, araç, şirket payı, alacak ve borçların ölüm tarihi esas alınarak tek envanterde toplanmasıdır. Kaybolma veya yetkisiz devir riski varsa koruma önlemleri ayrıca değerlendirilir.
Tereke neyi kapsar?
Tereke, miras bırakanın ölümünde devredilebilir mal, hak, alacak ve borçlarının bütünüdür. Tapuda kayıtlı taşınmazlar kadar banka ve yatırım hesapları, araçlar, şirket payları, kira ve sözleşme alacakları, fikrî haklar, vergi ve kredi borçları ile devam eden dava ve takipler de envantere dâhil edilebilir.
- Taşınır ve taşınmazlar
- Banka, yatırım ve dijital varlıklar
- Şirket ve ortaklık hakları
- Alacaklar, borçlar ve devam eden yargı süreçleri
Araştırma hangi belgelerle başlar?
Ölüm kaydı, nüfus aile kayıtları ve mirasçılık belgesi başlangıç belgeleridir. Bilinen taşınmaz ve hesap listesi, vergi kayıtları, araç ve şirket bilgileri ile miras bırakana ait sözleşme ve ödeme belgeleri ayrı klasörlerde toplanır. Tek bir ekranın bütün terekeyi gösterdiği varsayılmamalıdır.
Bilinmeyen malvarlığı nasıl araştırılır?
Mirasçılık sıfatı ispatlandıktan sonra her kurum kendi usulüne göre bilgi ve belge verir. Uyuşmazlık veya eksik bilgi varsa mahkeme aracılığıyla tapu, banka, ticaret sicili, araç, vergi ve diğer kayıtların celbi istenebilir. Talep, hangi kaydın hangi vakıayı göstereceği açıklanarak kurulmalıdır.
Tereke borçları neden ayrı incelenir?
Miras yalnız aktifleri değil, borçları da kapsar. Kredi ve icra borçları, kefalet, vergi, devam eden sözleşmeler ve üçüncü kişilerin mülkiyet iddiaları görülmeden paylaşma veya ret kararı verilmesi risklidir. Ölüm tarihindeki borca batıklık, hükmen ret bakımından ayrıca önem taşıyabilir.
Koruma önlemleri ne zaman gerekir?
Tereke malının kaybolması, bozulması, tek mirasçı tarafından kullanılması veya devredilmesi riski varsa terekenin korunması ve yönetimine ilişkin önlemler değerlendirilebilir. Önlemin türü; malın niteliği, aciliyet, mevcut zilyetlik ve uyuşmazlığın hukuki sebebine göre belirlenir.
- Belge ve mevcut durum tespiti
- Terekeye temsilci atanması ihtiyacı
- Defter tutma ve resmî yönetim seçenekleri
- Uyuşmazlığa uygun geçici hukuki koruma
Envanter paylaşma hesabına nasıl dönüşür?
Her tereke unsuru için malik, değer, borç, zilyet, gelir ve takyidat bilgisi yazılır. Ardından eşler arasındaki mal rejimi, iade ve denkleştirme iddiaları, vasiyetname ve saklı pay etkisi eklenir. Böylece brüt liste, paylaşmada kullanılabilecek net ve denetlenebilir hesaba dönüşür.
Bu sayfanın bilgi merkezindeki görevi
Miras bırakanın mal ve borçlarının nasıl araştırılacağını öğrenmek sorusunu, tereke yönetimi bağlamında cevaplar. Daha geniş yol haritası için Miras Hukuku merkezine dönün →
İlgili hukuki dayanaklar
- TMK m.589-604
- TMK m.640-645
Madde numarası tek başına sonuç belirlemez; yürürlük tarihi, geçiş hükümleri ve somut olay birlikte değerlendirilmelidir.
Sık sorulan sorular
Tereke tespiti davası bütün malları otomatik bulur mu?
Mahkeme araştırması önemli olmakla birlikte bilinmeyen kaydın kurumu ve bağlantısı mümkün olduğunca somutlaştırılmalıdır. Her malvarlığı türü için farklı kayıt ve araştırma yöntemi gerekebilir.
Bir mirasçı evdeki eşyaları alırsa ne yapılabilir?
Eşyaların terekeye aidiyeti, mevcut durum ve teslim olgusu delillendirilmelidir. Koruma, iade veya paylaşma talebi malın niteliği ve aciliyete göre seçilir.
Tereke Yönetimi bakımından olay tarihleri ile resmî belge tarihleri karşılaştırılmalı; süreyi başlatan kayıt ayrıca işaretlenmelidir.
Resmî kaynaklar
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu — Mevzuat Bilgi SistemiResmî kaynağı açın ↗6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu — Mevzuat Bilgi SistemiResmî kaynağı açın ↗Bu içerik genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Süre, görev, yetki ve uygulanacak düzenleme somut olayın tarihine ve özelliklerine göre değişebilir.
ŞİMDİ NE YAPMALIYIM?