Uyuşmazlık neydi?
Taraflar karşılıklı ziynet alacağı istemiştir. Erkek, mehir dışındaki takıların ortak olacağının kararlaştırıldığını ve örf gereği kendi tarafının taktıklarının kendisine kalacağını ileri sürmüştür. Kadın, ziynetlerin erkek tarafından alındığını ve iade edilmediğini savunmuştur. Mahkeme tüm ziynetleri kadın lehine değerlendirmiştir.
Paylaşım anlaşması ve örf iddiası ispatlanmadığında düğündeki bütün ekonomik değerlerin otomatik olarak kadına ait olduğu kabul edilebilir mi?
Mahkeme neye karar verdi?
Hüküm bozulmuştur. Erkeğe takılanlar dışındaki kadına ait ziynetlerin, yeni ilkesel yaklaşım ve gerektiğinde bilirkişi raporu dikkate alınarak belirlenmesi gerektiği açıklanmıştır.
Kararın uygulamadaki anlamı
Yargıtay önce paylaşım anlaşmasını, ardından iddia ve ispat edilmiş yerel örf ve âdeti ele alır. Bunlar bulunmadığında takılan veya verilen ekonomik değerin kime yöneltildiği önem kazanır. Cinsiyete özgü takılar ile her iki cinse özgü olanların değerlendirmesi aynı değildir.
Takı sandığına veya torbasına bırakılan değerler için de ayrım yapılır. Cinsiyete özgü eşyanın aidiyeti ile her iki cinse özgü eşyanın ortak kabul edilmesi birbirinden farklıdır. Bu nedenle tek bir toplam tutarla dava kurmak yerine eşya türü, kime takıldığı ve nereye bırakıldığı listelenmelidir.
Bir anlaşmanın konuşulduğunu söyleyen tanık ile diğer eşin o anlaşmayı kabul ettiğine tanıklık eden kişi aynı şeyi ispatlamaz. Somut dosyada erkek tanıkları paylaşımın konuşulduğunu anlatmış, fakat kadının kabulünü doğrulamamıştır. Yerel örf iddiasının da varlığı ve olaya uygulanabilirliği ispatlanmalıdır.
Aidiyet sorusu, ziynetin sonradan kimde kaldığı sorusundan ayrıdır. Fotoğraf ve düğün videosu varlığı ve takılma biçimini; banka, borç ödeme kayıtları ve tanıklar ise sonradan teslimi veya harcanmayı açıklayabilir. HMK m.26 uyarınca talep sonucu ile m.190 ve TMK m.222 kapsamında ispat yükü birlikte değerlendirilir.
Bu karardan hangi sonuçlar çıkarılamaz?
- Karar bütün takıları yarı yarıya paylaştıran genel bir kural koymaz.
- Eski tarihli 'bütün takılar kadına aittir' özetleri, bu karardaki ayrımlar görülmeden kullanılmamalıdır.
- Bu kararın verildiği tarih itibarıyla açıklanan yaklaşım analiz edilmiştir; sonraki içtihat değişiklikleri ayrıca izlenmelidir.
Benzer dosyada kontrol edilecekler
- Her takı türü, adet ve ayarı ayrı listelendi mi?
- Kime takıldığı veya sandığa bırakıldığı belirli mi?
- Anlaşma ve yerel örf iddiasının delili var mı?
- Varlık, aidiyet ve iade edilmeme olguları ayrı ispatlandı mı?
İlgili kanunlar ve rehberler
Türk Medeni Kanunu · m. 6, 220, 222 →
Hukuk Muhakemeleri Kanunu · m. 26, 190 →
Ziynet eşyası alacağı rehberi→Mal paylaşımı→