İKİ AYRI MALİ TALEBİ DOĞRU AYIRMAK • 2026 GÜNCEL
Nafaka ve Boşanmada Tazminat Farkı
Nafaka ile boşanmada tazminat aynı mali talep değildir. Nafaka eşin veya çocuğun geçim ve bakım ihtiyacıyla; tazminat ise TMK m.174 uyarınca kusur, kaybedilen menfaat veya kişilik hakkı ihlaliyle ilgilidir. Nafakanın bütün türleri ayrı ana rehberde, bu sayfada ise taleplerin farkı ve birlikte ileri sürülmesi açıklanır.
Hazırlayan ve hukuki kontrol: Av. Murat AdarSon hukuki kontrol: 2 Eylül 2026AV. MURAT ADAR İLE İLETİŞİM
Durumunuzu seçimlerle belirtin — görüşme talep edin.
Yazı yazmadan üç kısa seçim yapın; yanıtlarınız WhatsApp mesajınıza otomatik eklensin.
Temel kontrol noktaları
- Nafaka ihtiyaca ve ödeme gücüne; tazminat kusur ile menfaat veya kişilik hakkı ihlaline dayanır.
- Aynı davada istenebilmeleri, şartlarının ve ispatının aynı olduğu anlamına gelmez.
- Feragat, ödeme biçimi, faiz ve sonradan değişiklik etkileri her talep için ayrı incelenir.
- Tüm nafaka türleri ve 2026 güncel durumu bağımsız nafaka ana rehberindedir.
Tedbir, iştirak ve yoksulluk nafakası
Tedbir nafakası dava sürerken eşin veya çocuğun geçimi için geçici koruma sağlar. İştirak nafakası velayet kendisine bırakılmayan ebeveynin çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katılımıdır. Yoksulluk nafakası ise boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek ve kusuru daha ağır olmayan eş bakımından değerlendirilir.
Her türün başlangıcı, devamı ve sona erme şartı ayrıdır; talep ve karar metni bu ayrımı açıkça göstermelidir.
Nafaka miktarını etkileyen somut veriler
Tarafların düzenli ve düzensiz gelirleri, çalışma kapasitesi, kira ve zorunlu giderleri, çocuk sayısı, eğitim ve sağlık giderleri, yaşam koşulları ve bakım yükü birlikte incelenir. Bordro tek veri değildir; banka, vergi, SGK ve yaşam standardı verileri de önem taşıyabilir.
Araçlar hâkimin takdirinin yerine geçmez. Sayısal sonuç vaat etmeyen nafaka faktör değerlendirmesi, eksik belgeleri görmeye yardımcı olur.
Çalışan eş, kusur ve geçmiş nafaka
Bir eşin çalışması yoksulluk nafakasını kendiliğinden engellemez; gelirin yoksulluğu önleyip önlemediği ve tarafların koşulları değerlendirilir. Yoksulluk nafakasında talepte bulunan eşin daha ağır kusurlu olmaması gerekir; çocuk için iştirak nafakası kusur cezası değildir.
Birikmiş nafaka alacaklarında kararın başlangıç tarihi, ödenen tutarlar ve zamanaşımı itirazları dosya üzerinden kontrol edilir.
Artırma, azaltma, kaldırma ve sona erme
Çocuğun eğitim/sağlık ihtiyacının artması, taraf gelirlerinin değişmesi, işsizlik, ağır hastalık veya olağanüstü gider gibi yeni olgular nafaka miktarının değiştirilmesini gündeme getirebilir. Yeniden evlenme ve fiilen evliymiş gibi yaşama gibi hâller nafaka türüne göre farklı sonuç doğurur.
Karardaki artış hükmü varsa uygulanan endeks ve dönem doğru okunmalıdır. Matematiksel artış hesabı yeni nafaka miktarına ilişkin hâkim takdiri değildir.
Ödeme yapılmazsa icra ve tahsil
İlam veya ara karar uyarınca ödenmeyen nafaka için icra takibi gündeme gelebilir. Aylık ödeme, işlemiş alacak, faiz ve yapılan kısmi ödemeler ayrı gösterilmelidir. Tazyik hapsi gibi sonuçların koşulları ve şikâyet süreleri somut dosyada ayrıca kontrol edilir.
Maddi tazminat
Boşanma yüzünden mevcut veya beklenen menfaatleri zedelenen kusursuz ya da daha az kusurlu eş, daha kusurlu eşten uygun maddi tazminat isteyebilir. Beklenen menfaat soyut bir tahmin değil; evlilik ve tarafların ekonomik koşullarıyla ilişkilendirilir.
Miktarda tarafların ekonomik durumu, kusurun ağırlığı, hakkaniyet ve ödeme gücü birlikte değerlendirilir.
Manevi tazminat
Boşanmaya yol açan olaylar nedeniyle kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf uygun manevi tazminat isteyebilir. Zina, fiziksel/psikolojik şiddet, ağır hakaret veya ekonomik şiddet iddiaları otomatik tutar üretmez; olay, kusur ve kişilik hakkı etkisi ispatlanır.
Tazminatta ödeme, faiz, taksit ve tahsil
Tazminatın toplu veya irat biçiminde kararlaştırılması, faiz başlangıcı ve kesinleşme etkisi talebin niteliği ile karar metnine göre incelenir. Taksitlendirme taraf anlaşması veya kararın koşullarıyla değerlendirilir; ödenmeyen alacak için ilamlı icra gündeme gelebilir.
Yardım nafakası boşanma nafakasından farklıdır
Yardım nafakası, TMK m.364 ve devamında belirli yakınlar arasında yardım edilmediğinde yoksulluğa düşme şartıyla düzenlenir. Boşanma davasındaki eş ve çocuk nafakalarıyla aynı hukuki temele dayanmaz.
Talep edilebilecek kişiler, sıra, ödeme gücü ve yoksulluk koşulu ayrı değerlendirilir; yalnız akrabalık otomatik ödeme yükümlülüğü yaratmaz.
Çocuk giderleri: okul, sağlık, barınma ve özel ihtiyaçlar
İştirak nafakasında çocuğun yaşı, okul ve servis gideri, sağlık ihtiyacı, barınma, beslenme, ulaşım ve sosyal gelişim giderleri ile anne-babanın ödeme gücü birlikte değerlendirilir. Çocuk sayısı tek başına basit bir çarpan değildir.
Özel okul veya olağanüstü sağlık giderleri, tarafların önceki yaşam düzeni, ödeme gücü ve somut ihtiyaç üzerinden incelenir. Fatura, sözleşme ve düzenli gider tablosu talebi açıklığa kavuşturur.
Nafakanın başlangıcı ve yabancı para üzerinden ödeme
Her nafaka türünün başlangıcı talep, ara karar ve hüküm metnine göre okunur. Aylık vade, artış dönemi ve banka açıklaması uyuşmazlığı önler.
Yabancı para üzerinden nafaka, tarafların geliri, anlaşma ve hukuki koşullara göre değerlendirilebilir. Kur, ödeme günü ve artış yöntemi protokolde açık değilse infaz sorunu doğabilir.
Anlaşmalı boşanmada nafaka ve sonradan talep
Protokolde nafakanın türü, tutarı, vadesi, artış yöntemi, süresi ve sona erme hâlleri açık yazılmalıdır. 'Tarafların birbirinden hiçbir talebi yoktur' gibi genel feragat cümleleri gelecekteki eş nafakası ve tazminat bakımından ağır sonuç doğurabilir.
Yoksulluk nafakasının boşanma kesinleştikten sonra ilk kez istenebilmesi TMK m.178'deki bir yıllık süre ve önceki feragat/anlaşma dikkate alınarak değerlendirilir. Çocuğun hakkı olan iştirak nafakası bakımından ebeveynlerin feragat beyanı aynı etkiyi doğurmaz.
30 Eylül 2026 AYM kararı ve yürürlük takvimi
AYM’nin E.2025/156, K.2026/131 sayılı kararıyla TMK m.175/1’deki ‘süresiz olarak’ ibaresi iptal edilmiştir. Karar 30 Eylül 2026 tarihli ve 33386 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. İptal hükmü dokuz ay sonra, 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecektir.
Karar beş yıl veya başka sabit bir süre belirlememiş, yoksulluk nafakası kurumunu kaldırmamış ve mevcut nafaka kararlarını kendiliğinden sona erdirmemiştir. Yürürlük tarihine kadar mevcut kanun uygulanır. Ayrıntılı gerekçe ve taraflar için pratik etkiler: /suresiz-nafaka-kalkti-mi.
Tazminat ne zaman ve nasıl istenir?
Maddi ve manevi tazminat boşanma davasında istenebilir; boşanmanın kesinleşmesinden sonra ayrıca istenecek taleplerde TMK m.178'deki bir yıllık zamanaşımı gözetilir. Talep sonucu ve miktar usulen açık kurulmalıdır.
Anlaşmalı protokolde tazminatın ödenme tarihi, tutarı, para birimi, faiz ve feragat kapsamı tereddütsüz yazılmalıdır. Ödenmeyen ilam veya onaylı protokol hükmü koşullarına göre icraya konu olabilir.
Nafaka ile tazminat arasındaki temel fark
Yoksulluk nafakası gelecekteki geçim desteği; maddi tazminat boşanma yüzünden zedelenen mevcut veya beklenen menfaatin uygun karşılığıdır. Manevi tazminat ise boşanmaya yol açan olaylarda kişilik hakkı saldırısıyla ilgilidir.
Bir talebin kabulü diğerini otomatik doğurmaz. Kusur, ihtiyaç, ödeme gücü, ihlal ve talep zamanı her kalem için ayrı gerekçelendirilir.
Nafaka türleri karşılaştırması
| Tür | Kimin için? | Temel ölçüt | Tipik zaman |
|---|---|---|---|
| Tedbir | Eş ve/veya çocuk | Dava süresince geçim ve bakım | Dava devam ederken |
| İştirak | Çocuk | Çocuğun ihtiyacı ve ebeveynlerin gücü | Velayet/boşanma sonrası |
| Yoksulluk | Eş | Boşanma yüzünden yoksulluk ve daha ağır kusurlu olmama | Boşanmayla birlikte veya süresinde sonra |
| Yardım | Kanundaki yakınlar | Yardım edilmezse yoksulluğa düşme | Boşanmadan bağımsız |
Nafaka ve tazminat farkı
| Başlık | Nafaka | Maddi/manevi tazminat |
|---|---|---|
| Amaç | Geçim ve bakım desteği | Menfaat kaybı veya kişilik hakkı ihlali |
| Kusur | Türüne göre etkisi değişir | TMK m.174'te temel şartlardan biridir |
| Değişiklik | Koşullar değişirse uyarlama mümkün olabilir | Kesinleşmiş alacak kural olarak uyarlama konusu değildir |
| Ödeme | Dönemsel veya kararlaştırılan biçim | Toplu veya kanundaki şartlarla irat |
Nafaka gider ve tazminat hazırlık listesi
- Net ve değişken gelir belgeleri
- Kira, aidat ve zorunlu faturalar
- Çocuk başına okul, servis, sağlık ve bakım gideri
- Kredi ve borçların amacı
- SGK, vergi ve banka verileri
- Önceki nafaka kararı ve ödeme dökümü
- Değişen koşulların tarihi
- Kusur ve kişilik hakkı ihlaline ilişkin hukuka uygun deliller
- Protokol veya feragat hükümleri
SOMUT DOSYA HAZIRLIĞI · 3 EKİM 2026
Talep ve ödeme kayıtlarını hak türüne göre sınıflandırın
Geçim için ödenen nafaka, maddi veya manevi tazminat, kredi taksiti ve çocuğun okul gideri birbirinin yerine otomatik geçmez. Kararda hangi tutarın hangi borç için öngörüldüğünü ve ödemelerin hangi döneme ait olduğunu listeleyin. Toplu bir dekont açıklaması bütün yükümlülüklerin karşılandığını göstermeyebilir.
Nafaka miktarında gelir ve ihtiyaç, tazminatta ilgili kusur ve ihlal şartları farklıdır. Gelir gizlendiği iddiasında kurum ve dönem bilgisi; zarar iddiasında dayanak olay ve belge ayrı hazırlanır. Tek bir toplam bedel yerine hukuki taleplerin kapsamı açık tutulmalıdır.
- Eşim Gelirini Gizliyor: Nafaka İçin Belge Hazırlığı
- Nafakayı Elden Ödüyorum: Ödeme ve İspat
- Diğer boşanma ve aile hukuku sorunlarından başlayın
Bu bölümün dayanakları: Türk Medeni Kanunu ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu; işlem türüne göre özel düzenlemeler ayrıca incelenir.
Sık sorulan sorular
Kısa cevaplar genel hukuki çerçeveyi verir; somut dosyada tarih, delil ve talepler ayrıca değerlendirilir.
Nafaka türleri nelerdir?
Boşanma bağlamında tedbir, iştirak ve yoksulluk nafakası; ayrıca boşanmadan bağımsız yardım nafakası bulunur.
Nafaka nasıl hesaplanır?
Herkese uygulanan resmî bir yüzde yoktur. İhtiyaçlar, gelirler, giderler, yaşam koşulları ve hakkaniyet birlikte değerlendirilir.
Maaşın yüzde kaçı nafaka olur?
Kanunda sabit bir maaş yüzdesi yoktur; somut ekonomik ve sosyal durum esas alınır.
Çalışan eş nafaka alabilir mi?
Evet, çalışmak tek başına engel değildir. Gelirin yoksulluğu önleyip önlemediği incelenir.
Erkek eş nafaka alabilir mi?
Evet. Kanuni şartlar cinsiyetten bağımsızdır.
Kusurlu eş nafaka alır mı?
Yoksulluk nafakası isteyen eş diğerinden daha ağır kusurlu olmamalıdır; eşit kusur talebi kendiliğinden engellemez.
Çocuk için nafakada kusur önemli mi?
Hayır. İştirak nafakası ebeveyni cezalandırmaz; çocuğun ihtiyacı ve ebeveynlerin gücü esas alınır.
Tedbir nafakası ne zaman başlar?
Talep, ara karar ve hüküm metnine göre belirlenir; başlangıç tarihi dosyadan kontrol edilmelidir.
İştirak nafakası kaç yaşına kadar sürer?
Kural olarak erginliğe kadar sürer; eğitim devam ediyorsa ergin çocuğun koşulları varsa yardım nafakası istemesi gündeme gelebilir.
Yoksulluk nafakası süresiz mi?
Süresiz istenebilmesi, her durumda ömür boyu değişmeden süreceği anlamına gelmez; kanundaki sona erme ve kaldırma hâlleri vardır.
2026'da nafaka beş yıla mı indirildi?
Hayır. AYM kararı belirli bir süre koymadı. İptal hükmü 30 Haziran 2027’de yürürlüğe girecek; o tarihe kadar mevcut düzenleme uygulanır.
Süresiz nafaka kalktı mı?
Hayır. Haber ve taslak iddiaları, Resmî Gazete'de yayımlanmış kanun değişikliği değildir.
Nafaka her yıl otomatik artar mı?
Yalnız karar veya protokolde artış hükmü varsa ona göre uygulanır; yoksa değişen koşullarla artırım davası gerekebilir.
Nafaka artış oranı nedir?
Tek bir zorunlu oran yoktur. Karardaki TÜİK endeksi veya başka yöntem aynen okunur; uyarlama hâkim değerlendirmesidir.
Nafaka azaltılabilir mi?
Gelir kaybı veya ihtiyaç değişikliği gibi önemli ve kalıcı değişiklikler ispatlanırsa azaltma istenebilir.
Nafaka ne zaman kaldırılır?
Türüne göre yoksulluğun sona ermesi, fiilen evliymiş gibi yaşam veya diğer kanuni hâller kaldırma nedeni olabilir.
Yeniden evlenince nafaka biter mi?
Yoksulluk nafakası alacaklısının yeniden evlenmesiyle kendiliğinden sona erer; çocuk nafakası bundan etkilenmez.
Fiilî birliktelik nafakayı bitirir mi?
Fiilen evliymiş gibi yaşama yoksulluk nafakasının mahkeme kararıyla kaldırılması nedeni olabilir; somut ispat gerekir.
Nafaka ödenmezse ne olur?
İcra takibi yapılabilir; koşulları ve süresi varsa nafaka hükmüne uymama nedeniyle şikâyet de gündeme gelebilir.
Nafaka dövizle belirlenebilir mi?
Somut koşul ve anlaşmaya göre mümkün olabilir; ödeme kuru, tarihi ve artış yöntemi açık yazılmalıdır.
Anlaşmalı boşanmada nafakadan vazgeçilebilir mi?
Eşin kendi yoksulluk nafakası yönünden feragatinin ciddi sonuçları vardır; çocuğun iştirak nafakası hakkı aynı şekilde bertaraf edilemez.
Boşanmadan sonra ilk kez nafaka istenebilir mi?
Yoksulluk nafakası bakımından boşanma kesinleşmesinden itibaren bir yıllık süre ile önceki feragat ve anlaşma kontrol edilir.
Maddi tazminatın şartı nedir?
Kusursuz veya daha az kusurlu eşin boşanma yüzünden mevcut ya da beklenen menfaatinin zedelenmesi ve karşı tarafın daha kusurlu olması gerekir.
Manevi tazminatın şartı nedir?
Boşanmaya yol açan olaylar nedeniyle kişilik hakkının saldırıya uğraması ve karşı tarafın kusuru aranır.
Tazminat miktarı nasıl belirlenir?
Olayın ağırlığı, kusur, ekonomik ve sosyal durum, paranın alım gücü ve hakkaniyet birlikte değerlendirilir.
Tazminatla nafaka aynı anda istenir mi?
Evet; ancak şartları farklıdır ve her talep ayrı gerekçelendirilmelidir.
Boşanmadan sonra tazminat davası açılır mı?
TMK m.178'deki boşanmanın kesinleşmesinden başlayan bir yıllık zamanaşımı içinde ve feragat yoksa değerlendirilebilir.
Tazminata faiz ne zaman işler?
Talep biçimi, tazminat türü ve karar içeriğine göre değişir; faiz başlangıcı açıkça talep edilmelidir.
Tazminat taksitle ödenebilir mi?
Tarafların anlaşması veya kanuni koşullar çerçevesinde ödeme biçimi belirlenebilir; protokolde vadeler açık olmalıdır.
Nafaka hesaplama aracı kesin sonuç verir mi?
Hayır. Araç yalnız faktörleri ve veri eksiklerini görünür kılar; hâkimin takdirini veya dosya sonucunu belirlemez.
Kredi veya okul gideri ödemek tazminat ve nafakayı birlikte kapatır mı?
Farklı borçların mahkeme hükmü, anlaşma ve mahsup koşulları görülmeden böyle bir sonuç çıkarılamaz.
Resmî kaynaklar
- Türk Medeni Kanunu ↗TMK m.169, 174-178 ve ilgili nafaka hükümleri
- Resmî Gazete ↗Yürürlüğe giren değişikliklerin birincil yayımlanma kaynağı
- Yargıtay Karar Arama ↗Güncel ve doğrulanabilir içtihat taraması
Son hukuki kontrol: 2 Eylül 2026
Bu konuyu tamamlayan rehberler
Hukuki dayanak ve editör notu
Türk Medeni Kanunu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 6284 sayılı Kanun ve konuya göre 5718 sayılı MÖHUK ile güncel içtihatlar birlikte değerlendirilir. Resmî bağlantıları Hukuki Kaynaklar sayfasında bulabilirsiniz.
Bu sayfa genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Süreler, görev, yetki ve talepler somut olayın özelliklerine göre değişebilir.
BURADAN SONRA
Bilgiyi hazırlığa dönüştürün.
BU REHBERİN HUKUKİ KAYNAKLARI