Boyasız veya Değişensiz Denilen Araç Boyalı Çıktı: değerlendirme çerçevesi
Boyasız veya değişensiz diye satılan aracın bu nitelikleri taşımaması, satışta açıkça vaat edilen özelliğe aykırılık oluşturabilir. Boyanın niteliği, değişen parçanın yeri ve alıcının satış sırasında bildikleri incelenir. Her kozmetik işlem aynı ekonomik veya teknik etkiye sahip değildir.
Beyan ile teknik bulguyu eşleştirin
İlandaki “lokal boya”, “orijinal parça” ve “değişensiz” ifadelerini ayrı kaydedin. Boya ölçümünün hangi panelde ve hangi yöntemle yapıldığı belirtilmelidir. Parça değişimi ile sonradan boya uygulaması ayrı teknik olgulardır. Aracın satış öncesinde bildirilmiş kusurlarıyla yeni tespitleri ayırın.
Bedel indirimi nasıl değerlendirilir?
Aracın doğru özellikleri açıklansaydı oluşacak satış değeri teknik değerlendirmeyle belirlenebilir. Rastgele bir yüzde üzerinden indirim istemek yerine ayıbın piyasa değeri üzerindeki etkisini somutlaştırın. Kusurun kapsamı dönme talebini de etkileyebilir; her boyalı parça otomatik tam iade sonucu doğurmaz.
Ekspertiz şirketi de sorumlu mu?
Satışta alınan raporda aynı panel açıkça boyasız gösterilmişse hizmetin kapsamı ve kontrol yöntemi incelenir. Satıcı ile ekspertiz şirketine yönelen taleplerin dayanağı farklıdır. Yanlış rapora güvenildiği ve bunun zarara etkisi gösterilmelidir.
Bildirim ve delil korunması
Yeni boyama veya parça değişimi önceki durumun anlaşılmasını güçleştirebilir. Fotoğraflar, ölçümler ve tarihli raporlar korunmalıdır. Satıcıya bildirimin içeriği, kullanılan hak ve talep sonucu netleştirilir. Görev ve süreler satıcının sıfatı ile uygulanacak hukuki rejime göre değerlendirilir.
Boyasız veya Değişensiz Denilen Araç Boyalı Çıktı
Satışta açıkça vaat edilen boya ve parça bilgisiyle teknik bulgu karşılaştırılır. Bedel indirimi veya başka seçimlik haklar kusurun etkisine göre değerlendirilebilir.
Panelin boyanması ile parçanın değiştirilmesi
Ön kaputta boya ölçümü yüksek çıkmasıyla kaputun değişmiş olması aynı bulgu değildir. Ölçüm noktaları, fabrika toleransı ve önceki müdahale açıklanmalıdır. Lokal boya olarak açıklanan alanın başka panelleri de kapsaması veya orijinal denilen parçanın değişmiş bulunması ayrı aykırılıklardır. Kullanıcı yanlış beyandan dolayı hangi ekonomik farkı yaşadığını göstermelidir. Mevcut araç piyasası değeri yerine satış tarihindeki özellik ve değerlerin incelenmesi, ayıp oranının hesabında önem kazanır.
Somut olayda hazırlanacak kayıtlar
İlanın boyasız/değişensiz beyanı; panel bazında ölçüm; parça işaretleri; ilk ve ikinci ekspertiz; önceki kaza bilgileri.
Önceki rehberin kapsamı
Boya ve değişen parça beyanı, ekspertiz farkı ve bedel indirimi için deliller.
İade mi, indirim mi, onarım mı?
Aracı geri verme hedefiyle sözleşmeden dönme; aracı elde tutma hedefiyle ayıp oranında bedel indirimi ayrı taleplerdir. Tüketici işlemlerinde ücretsiz onarım ve imkân varsa ayıpsız misliyle değişim de değerlendirilebilir. Ek çekici, onarım veya ulaşım giderleri ayrıca belgelenir; her masrafın ilk satış ayıbıyla bağlantısı gösterilmelidir. Aynı zararın satıcıdan ve ekspertizden iki defa tahsili istenemez.
Başvuru yolu, süre ve görev
2026 yılında 186.000 TL altındaki tüketici uyuşmazlıklarında hakem heyeti yolu zorunludur. Bu tutar ve üzerinde tüketici mahkemesi ile dava şartı arabuluculuk ve kanuni istisnalar değerlendirilir. Talep değeri, tarafların sıfatı ve istenen hukuki sonuç birlikte belirlenir; başvuruyu sırf sınırın altında kalmak için bölmek doğru değildir.
Tüketici satışında genel ayıp zamanaşımı teslimden itibaren iki yıldır; ikinci el satışlarda sorumluluk bir yıldan az olamaz. Altı ay içinde ortaya çıkan ayıbın teslimde bulunduğu karinesi, malın veya ayıbın niteliğiyle bağdaşmıyorsa uygulanmaz. Ağır kusur veya hileyle gizleme ve daha uzun sözleşme/kanun süresi ayrıca değerlendirilir. Özel kişi satışında TBK inceleme, bildirim ve süre kuralları farklıdır.
Satıcı profesyonel değilse veya araç mesleki amaçla alınmışsa bu parasal yönlendirme otomatik uygulanmaz. Satış ayıbının öğrenildiği tarih ve bildirimi, TBK rejiminde ayrıca önem taşır. Sürelerin ayrıntısı için gizli ayıp ve satıcının sorumluluğu rehberini inceleyin.
Başvuru ve yetkili heyet · Mahkeme ve arabuluculuk istisnaları · Karara itiraz süresi
Bu olayda sık sorulan soru
Satıcı değişen parçayı söylemediyse yalnız onarım parası mı istenir?
Ayıbın niteliğine göre bedel indirimi veya dönme dahil haklar değerlendirilebilir. Onarım maliyeti ile piyasa değeri farkı aynı kalem değildir.
Sorununuzla bağlantılı rehberler
Belge ve ispat hazırlığı
Tarihli ilan kopyası; mesajlar; alım öncesi ekspertiz; son boya ölçümü; onarım kayıtları; ödeme.
Uygulamada dikkat edilecekler
Mevzuat ve başvuru yolları
İlgili hukuki çerçeve: 6502 m.8–12; 6098 m.219 ve devamı
İlgili mevzuat kaynakları · Hakem heyeti başvuru rehberi · Mahkeme ve dava yolu · Arabuluculuk
Sık sorulan sorular
Bu konuda inceleme için hangi belgeler hazırlanmalı?
Tarihli ilan kopyası; mesajlar; alım öncesi ekspertiz; son boya ölçümü; onarım kayıtları; ödeme.
Başvurudan önce hangi hatadan kaçınmalıyım?
Satış ilanı silindikten sonra yalnız sözlü beyanla ispatın aynı kolaylıkta olacağını varsaymayın.
Resmî kaynaklar
Ticaret Bakanlığı tüketici mevzuatı · Bakanlık bilgilendirme rehberleri